Direct naar de inhoud.

Comit

TER APEL – Op zaterdag 11 april is het precies zeventig jaar geleden dat Ter Apel is bevrijd door de 1e Poolse Pantserdivisie onder leiding van generaal Stanislaw Maczek.

door Paul Abrahams

Die mijlpaal wordt op gepaste wijze gevierd met allerhande activiteiten in de periode van zaterdag 11 tot en met zaterdag 18 april. Aanjager is de werkgroep ‘Ter Apel 70 vrij’, ook wel bekend als de werkgroep ‘Neergestorte Lancaster’.

In het Parochiehuis naast de rooms-katholieke kerk is maandagmiddag een persconferentie gehouden waarin tekst en uitleg werd gegeven over het programma.

“In een paar maanden tijd is veel werk verzet”, glundert voorzitter Gerard Gerdes. “En als je kijkt naar de beschikbare financiële middelen, dan mogen we met elkaar best trots zijn op het programma dat uiteindelijk is samengesteld.”

Het spits wordt afgebeten met de opening van een tentoonstelling in de voormalige gereformeerde kerk aan de Hoofdkade in Ter Apel. Het publiek kan allerhande voorwerpen bekijken. Van uniformen tot voorwerpen die in het dagelijks leven werden gebruikt. Ook zijn foto’s en aanplakbiljetten te zien. En niet te vergeten: een film die door een Poolse marconist van een tank is gemaakt.

Bij de woning aan de Hoofdkade 21 wordt een informatiebord onthuld. In deze woning was van 14 tot en met 19 april 1945 het hoofdkwartier gevestigd van de Poolse Pantserdivisie. Hier heeft Maczek zijn orders gegeven voor de bevrijding van Oost-Groningen.

Verder wordt een informatiebord onthuld bij het straatnaambord Generaal Maczeklaan in de wijk ‘t Schot.

In samenwerking met Tourist Info Ter Apel zijn drie fietsroutes samengesteld langs oorlogsmonumenten in en buiten de gemeente Vlagtwedde. De routes met een lengte van respectievelijk vier, zeventien en 34 kilometer zijn gratis af te halen in het pand waar de expositie is ingericht.

Op woensdag 15 april wordt in het Parochiehuis om 20.00 uur een film vertoond over het dagelijks leven in de Tweede Wereldoorlog in Ter Apel. Een bezoek is de moeite meer dan waard, want er kan naar beelden worden gekeken die nog niet eerder waren te zien. De toegang is gratis.

Twee dagen later houdt Harry Venema een lezing in het Parochiehuis. Vanaf 20.00 uur vertelt hij met behulp van dia’s over ‘De bevrijding van Oost-Groningen door de 1e Poolse Pantserdivisie’. De toegang is gratis.

Een week lang wordt de muziek van het carillon bij de Rabobank aangepast. Zo is met de regelmaat van de klok het Wilhelmus te horen en het Poolse volkslied. De marktkooplieden verlenen eveneens hun medewerking. Zo worden de kramen bijvoorbeeld versierd met Poolse vlaggetjes.

“Het programma is nog niet helemaal rond”, vertelt Gerdes. “Zo is het nog niet zeker of het Christelijk Mannenkoor Stadskanaal op 14 april komt optreden en ook de invulling van de afsluiting op zaterdag 18 april is nog onduidelijk. We hadden gehoopt op de komst van een aantal oude legervoertuigen, maar we hebben op die dag concurrentie van evenementen in Groningen en in Westerbork.”

Voor het aanbod van Jaap Spanninga om op basisscholen een lezing te geven ‘over de belevenis van een vijftienjarige jongen tijdens de oorlog in Ter Apel, is nauwelijks belangstelling. “Welgeteld één school heeft tot dusverre interesse getoond en dat is best jammer.”

Gerdes hoopt dat de inwoners van Ter Apel tijdens de herdenkingsweek de vlaggen gaan uithangen. Voor het einde van de maand is de website te raadplegen.

Later dit jaar

Later dit jaar vinden nog drie herdenkingsbijeenkomsten plaats. Om te beginnen wordt op 7 juli een herdenkingsmonument onthuld bij Barnflair/Achtermaten waar in 1944 een Amerikaanse bommenwerper werd neergeschoten door een Duits jachtvliegtuig. Beide inzittenden overleefden de crash niet.

Op 15 augustus wordt stil gestaan bij de zogeheten Bersiap periode in Nederlands-Indië. Zo’n 3500 burgers kwamen om het leven in de periode van anarchie na de capitulatie van Japan.

De derde herdenkingsbijeenkomst is op 23 november. In 1943 stortte een Lancaster neer. Met een fakkeloptocht worden de gevallenen herdacht. Ook deze keer verleent de Royal Canadian Branch haar medewerking.

Bron: www.kanaalstreek.nl